मानव जीवनको सबैभन्दा ठूलो धन के हो ? धन, पद, शक्ति वा प्रतिष्ठा ?सायद यी सबैभन्दा माथि उठेर यदि कुनै मूल्यलाई सबैले सम्मान गर्छन् भने त्यो हो— मानवता।अर्काको पीडामा आफ्नो आँसु मिसाउन सक्ने, अपरिचितका लागि पनि आफ्नो ढोका खुला राख्न सक्ने, र कुनै स्वार्थबिना सेवा गर्न सक्ने मन—यिनै गुणहरूले मानिसलाई महान बनाउँछन्।
यस्तै मानवताको अनुपम उदाहरण बनेकी छिन् रन्तिजा आरती, हङकङमा बसोबास गर्दै आएकी एक समर्पित वरिष्ठ समाजसेवी, जसले आफ्नो जीवनलाई अरूको पीडा कम गर्ने अभियानमा समर्पित गरेकी छिन्।
साधारण सुरुवात, असाधारण लक्ष्य
रन्तिजा आरतीको यात्रा कुनै ठूला साधनस्रोतबाट सुरु भएको थिएन।उनी पनि अरूझैँ सामान्य परिवारमा जन्मिएकी एक साधारण महिला थिइन्।तर उनको सोच, संवेदना र दृष्टिकोण असाधारण थियो।
सानैदेखि उनले देखेको एउटा कुरा थियो—समाजमा गरिब, असहाय र पछाडि पारिएका मानिसहरूको पीडा।
कसैसँग खान नपुग्ने अवस्था, कसैसँग उपचारको अभाव, कसैसँग शिक्षाको अवसर नहुँदा जीवन अन्धकारमा धकेलिएको अवस्था।यी दृश्यहरूले उनको मनमा एउटा प्रश्न जन्मायो—
“के म केही गर्न सक्दिनँ?”यही प्रश्नको उत्तर खोज्दै उनले आफ्नो जीवनको बाटो तय गरिन्— सेवा।
“मैले गरेको त सानो प्रयास मात्र हो…”
उनको भनाइ सरल छ, तर गहिरो अर्थ बोकेको छ:
“आफूले देखेकोहरूको लागि दुःखी गरिबको दुखेको घाउमा मलमपट्टी लगाउनको लागि आफूले सकेको सहयोग गर्दै आएको मात्र हो भाइ। र गर्दै पनि जाने नै छु।”
यो वाक्यले उनको सोचको गहिराइ देखाउँछ।
उनी आफ्नो कामलाई कहिल्यै ठूलो दाबी गर्दिनन्, न त कुनै प्रशंसा खोज्छिन्।
तर यथार्थ के हो भने—उनको “सानो प्रयास” धेरैका लागि जीवन बदल्ने कारण बनेको छ।
हङकङबाट नेपालसम्म—सेवाको सेतु
विदेशमा बसेर आफ्नै जीवन व्यवस्थित गर्न सजिलो हुँदैन।तर रन्तिजा आरतीले आफ्नो व्यक्तिगत संघर्षसँगै समाजप्रतिको जिम्मेवारीलाई कहिल्यै बिर्सिनन्।
हङकङमा बस्दै गर्दा पनि उनले आफ्नो मातृभूमि नेपालसँगको सम्बन्धलाई मजबुत बनाइराखिन्।
उनको सहयोग केवल एक ठाउँमा सीमित छैन—उनी नेपालका विभिन्न ठाउँहरूमा रहेका गरिब, असहाय, बिरामी र शिक्षा नपाएका बालबालिकाहरूको सहयोगमा निरन्तर लागिरहेकी छिन्।
सहयोगका विविध आयाम
उनको सेवाका क्षेत्रहरू धेरै व्यापक छन्:
१. स्वास्थ्य सहयोग
अस्पतालमा उपचार गर्न नसक्ने बिरामीहरूका लागि आर्थिक सहयोग जुटाउने,औषधि उपलब्ध गराउने,आवश्यक परे विदेशसम्म सहयोगको पहल गर्ने।
२. शिक्षा
गरिब परिवारका बालबालिकाहरूलाई विद्यालयमा भर्ना गराउने,किताब, कपडा, शुल्क व्यवस्थापन गर्ने।
३. आकस्मिक राहत
प्राकृतिक विपत्ति, आगलागी वा अन्य संकटका बेला तत्काल राहत पुर्याउने।
४. भावनात्मक सहारा
धेरै पटक पैसा भन्दा ठूलो कुरा हुन्छ— साथ र सहारा।उनी पीडितहरूको मनोबल बढाउने काम पनि उत्तिकै गर्छिन्।
“हरेक गरिबको अभिभावक”
समाजले उनलाई दिएको सबैभन्दा ठूलो उपाधि के हो भने—“हरेक गरिबको अभिभावक”
यो उपाधि कुनै पद वा पुरस्कारले दिएको होइन,यो उपाधि आएको हो—उनले छुने हजारौँ जीवनहरूबाट।
कसैका लागि उनी दिदी हुन्,कसैका लागि आमा,
र कसैका लागि भगवानजस्तै आशा।
प्रेरणाको स्रोत
आजको दुनियाँमा धेरै मानिसहरू सफलता भनेको धन र प्रतिष्ठामा मात्र मापन गर्छन्।तर रन्तिजा आरतीले देखाइन्—सफलता भनेको कति कमायौँ भन्ने होइन,कति जनाको जीवनमा उज्यालो ल्यायौँ भन्ने हो।
उनको कामले धेरै युवाहरूलाई पनि प्रेरित गरेको छ।विदेशमा बसेका नेपालीहरूलाई उनले एउटा सन्देश दिएकी छिन्—“जहाँ भए पनि, आफ्नो देश र समाजलाई नबिर्सनुहोस्।”
संघर्षका कथा
उनको यात्रा सजिलो थिएन।कहिलेकाहीँ आर्थिक अभाव,कहिलेकाहीँ सहयोग जुटाउन कठिनाइ,कहिलेकाहीँ आलोचना पनि।तर उनले कहिल्यै हार मानिनन्।किनभने उनको लक्ष्य स्पष्ट थियो—“कसैको पीडा कम गर्नु।”
समाजमा प्रभाव
उनको कार्यले समाजमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याएको छ:
- धेरै बालबालिकाले शिक्षा पाएका छन्
- धेरै बिरामीहरूले नयाँ जीवन पाएका छन्
- धेरै परिवारहरूले आशा पाएका छन्
उनको कामले देखाएको छ—
एक व्यक्तिको प्रयासले पनि ठूलो परिवर्तन ल्याउन सक्छ।
विनम्रता—उनको सबैभन्दा ठूलो शक्ति
यति धेरै काम गर्दा पनि उनी कहिल्यै आफूलाई ठूलो मान्दिनन्।
उनी सधैं भन्छिन्:“म त केवल माध्यम मात्र हुँ।”
यही विनम्रताले उनलाई अझ महान बनाएको छ।
प्रवासी नेपालीहरूको गर्व
हङकङमा बसेका नेपाली समुदायका लागि रन्तिजा आरती गर्वको विषय बनेकी छिन्।
उनले देखाइन् कि विदेशमा बसेर पनि आफ्नो पहिचान र जिम्मेवारीलाई जोगाउन सकिन्छ।
भविष्यका योजना
उनको यात्रा यहाँ रोकिने छैन।
उनी अझ धेरै काम गर्ने योजनामा छिन्:
- अझ व्यवस्थित सहयोग प्रणाली बनाउने
- अझ धेरै बालबालिकालाई शिक्षामा जोड्ने
- स्वास्थ्य क्षेत्रमा दीर्घकालीन सहयोग विस्तार गर्ने
समाजका लागि सन्देश
उनको जीवनले हामीलाई के सिकाउँछ ?
- सानो सहयोग पनि ठूलो हुन्छ
- मानवता सबैभन्दा ठूलो धर्म हो
- जहाँ इच्छा हुन्छ, त्यहाँ उपाय हुन्छ
निष्कर्ष
रन्तिजा आरती केवल एक व्यक्ति होइनन्—
उनी एक भावना हुन्,एक प्रेरणा हुन्,एक आशा हुन्।
उनको जीवनले हामीलाई सम्झाउँछ—यो संसार अझै सुन्दर छ, किनकि यहाँ यस्ता मानिसहरू छन्
जो अरूको लागि बाँचिरहेका छन्।
अन्त्यमा, उनको आफ्नै शब्दहरूमा—“हजुरहरूको माया यसरी नै सधैँभरि पाइरहन पाउ भन्दै फेरि पनि धेरै धेरै धन्यवाद।”
यो धन्यवाद केवल शब्द होइन,यो उनको हृदयको आवाज हो—एक सेवाभावी आत्माको सच्चा अभिव्यक्ति।
रन्तिजा आरती—जहाँ पीडा छ, त्यहाँ उनी छन्।
जहाँ आँसु छ, त्यहाँ उनी आशा बनेर पुग्छिन्।